Ημαθία: Μίεζα - Στο φως οι αρχαιολογικοί θησαυροί - Οδοιπορικό στην ανασκαφή στο "Τσιφλίκι" (βίντεο)

 

Πρόκειται μια ανασκαφή που ξεκίνησε πριν από....67 χρόνια. Το 1950 η αρχαιολογική σκαπάνη χτύπησε για πρώτη φορά στο "Τσιφλίκι" στην περιοχή της Μιέζας και από την πρώτη στιγμή έγινε αντιληπτό ότι στην περιοχή υπάρχουν σπουδαία πράγματα.

Μπορεί να μην προχώρησε η ανασκαφή, έγιναν όμως οι βασικές διοικητικές πράξεις που εξασφάλιζαν την κατά βάση χρήσης προστασία της περιοχής.

Η επόμενη προσπάθεια γίνεται στις αρχές του 21ου αιώνα με τη διαμόρφωση κάποιας βασικής υποδομής για την ανάπτυξη ανασκαφής.

Σήμερα έχουν έρθει στο φως τα πρώτα ευρήματα, εντυπωσιακά ευρήματα, ενώ όλος ο ευρύτερος χώρος είναι διάσπαρτος από "θησαυρούς" θαμμένους κάτω από το χώμα...

Η ανασκαφική αξία, πέρα από την ανακάλυψη και την αποκάλυψη αρχαιολογικών θησαυρών, έχει και παιδαγωγική αξία πλέον, καθώς συμμετέχουν σε αυτήν ομάδες μαθητών και φοιτητών, όπως αυτή των 22 αγοριών και κοριτσιών από τις ΗΠΑ.

Με εξαιρετικές εντυπώσεις από τη φιλοξενία και την εμπειρία. Νέα παιδιά που μετά από αυτό που έζησαν "όλοι θέλουν να γίνουν πλέον αρχαιολόγοι, ανθρωπολόγοι και να σπουδάσουν ανάλογες επιστήμες", όπως είπε χαρακτηριστικά η κ. Κοτταρίδη.

Ακολουθώντας την προϊσταμένη της ΕΦΑ Ημαθίας, το ζεύγος Οτίγιο, δύο εξαίρετους Ισπανούς επιστήμονες, καθηγητές αρχαιολογίας και τον κ. Σώντερς, καθηγητή αρχαιολογίας από τις ΗΠΑ. σε ένα μοναδικά συναρπαστικό οδοιπορικό, νιώθει κανείς τη μαγεία και την υπέροχη ένταση της ανακάλυψης αρχαιολογικών θησαυρών που για αιώνες ήταν θαμμένοι.

Τον Παρασκευή το χώρο επισκέφτηκε και ο Δήμαρχος Νάουσας, Νίκος Κουτσογιάννης.

Στις δηλώσεις που έγιναν, πέρα από την ενημέρωση για τα σπουδαία ευρήματα, υπήρξε και αναφορά στην εξέλιξη του θέματος δημιουργίας και λειτουργίας Κέντρου αποκατάστασης και έκθεσης ψηφιδωτών στις εγκαταστάσεις της πρώην σχολής αστυφυλάκων, στη Νάουσα.

 

Βίντεο από την ανασκαφή στο Τσιφλίκι:

 

Μιλώντας στην κάμερα του Verianet.gr η προϊσταμένη της ΕΦΑ Ημαθίας κ. Κοτταρίδη είπε:

«Εδώ είναι μια ανασκαφή που ξεκίνησε τη δεκαετία του ’50 με τον Φώτη Πέτσα και τον Στίκα, βρήκαν ένα κομμάτι του λουτρού και το ψηφιδωτό στο κέντρο. Το αποτυπώσανε, και ο Πέτσας ο οποίος κατάλαβε ότι η περιοχή είναι εξαιρετικά πλούσια, προχώρησε στην απαλλοτροίωση 50 στρεμμάτων. Αυτό είναι το λεγόμενο Τσιφλίκι. 

Και από τότε δεν έγινε τίποτα άλλο εδώ. Ενδιαφέρθηκε ο Νεκτάριος ο Πουλακάκης, όταν έσκαβε το θέατρο. Ο Νεκτάριος δυστυχώς έφυγε από την Εφορία. 

Την ανασκαφή εδώ την έχουν αναλάβει δυο αρχαιολόγοι της εφορίας, ο Ναουσαίος Αλέκος Χατζηιωαννίδης, ο οποίος είναι βυζαντινός, και επειδή εδώ έχουμε το Βυζαντινό και νεότερο στοιχείο, είναι κι αυτός εδώ. Επίσης είναι και ο Γιάννης ο Γραικός, ο γνωστός αρχαιολόγος, ως κλασικός. Αυτοί ανέλαβαν την ανασκαφή. 

Στην πραγματικότητα είναι επανα-ανακάλυψη. Εμείς περιμέναμε να βρούμε ότι είχαν βρει το ’50. Η τύχη μας είναι ότι βρήκαμε κι άλλα κομμάτια νέων ψηφιδωτών. Βρήκαμε και άλλα σημεία πολύ ενδιαφέροντα γύρω γύρω, από όπου και θα ξεκινήσει ένα πρόγραμμα τοπογράφησης. 

Φέτος θα περιφράξουμε διότι δυστυχώς έχουμε αρχαιοκαπηλίες εδώ. Έχουμε σκαψίματα πολύ επικίνδυνα. Δεν υπάρχουν χρυσά και τάφοι εδώ. Το χρυσάφι είναι να αντιληφθείς την ιστορία και να συντηρήσεις αυτά που βρίσκεις. 

Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι έχουμε αυτή τη διεθνή συνεργασία και αυτά τα 30 παιδιά που ήρθαν, είναι νέα παιδιά από την Αμερική, στα πρώτα έτη του κολλεγίου. Αποκτούν μια σύνδεση με τον χώρο και εμείς αναβιώνουμε την έννοια της εκπαίδευσης στο πεδίο διότι η ανασκαφή ουσιαστικά γινόταν με δικούς μας εργάτες, έμπειρους και τα παιδιά συμμετείχαν καθαρίζοντας, βλέποντας, σκουπίζοντας, φωτογραφίζοντας. 

Οι δάσκαλοι τους, τους διδάσκουν, τους κάνουν ένα είδος summer school. Ήταν μια συνεργασία, που μας βρήκαν από το διαδίκτυο. Θα συνεχίσει, γιατί είναι ένας τρόπος, πως αντιλαμβανόμαστε την αρχαιολογία. 

Και μάλιστα εδώ στη Μίεζα που είναι το κέντρο της εκπαίδευσης, πρέπει να θυμηθούμε ότι το πρώτο πανεπιστήμιο του κόσμου ήταν η Σχολή του Αριστοτέλη στη Μίεζα. Θέλω η Μίεζα, σε μεγάλη κλίμακα, να είναι το κέντρο των εκπαιδευτικών προγραμμάτων».


Η ιστορία
Η Μίεζα ήταν μια μικρή πόλη της ερατεινής Ημαθίας, χτισμένη στους πρόποδες του Βερμίου στη μέση περίπου του δρόμου που ένωνε τις Αιγές, την βασιλική μητρόπολη των Μακεδόνων με την Πέλλα,  το μακεδονικό λιμάνι στη βόρεια ακτή του Θερμαϊκού που το πρώτο μισό του 4ου αι. π.Χ. είχε αναπτυχθεί σημαντικά με αποτελεσμα να γίνει τόπος της δεύτερης κατοικίας της βασιλικής οικογένειας.  Η γεωγραφική θέση και το παραδεισένιο τοπίο με τα πλούσια λιβάδια, τα βαθύσκια δάση και τα πολλά νερά είναι ίσως ο λόγος που έκαναν τον Φίλιππο Β΄ να διαλέξει την Μίεζα για να εγκαταστήσει εκεί τη σχολή όπου ο Αριστοτέλης θα δίδασκε τον γιο και διάδοχο του, αλλά και τα παιδιά των εταίρων που προορίζονταν να γίνουν η ελίτ και να στελεχώσουν όλα τα αξιώματα του κράτους. 

Έτσι η Μίεζα γίνεται γνωστή και αποκτά μια θέση στην παγκόσμια ιστορία ακριβώς λόγω της σχέσης της με τους δύο Μεγάλους. Η πόλη αναφέρεται από αρχαίους συγγραφείς όπως ο Πλούταρχος, ο Πλίνιος και ο Κλαύδιος Πτολεμαίος, αλλά υπάρχουν και επιγραφικές μαρτυρίες από τους Δελφός και το γειτονικό  ιερό της Μητέρας των Θεών στη Λευκόπετρα Βερμίου.

Συμφωνα με τη μαρτυρία του Αρριανού από την Μίεζα κατάγονταν ο στρατηγός Πευκέστας, στον οποίο ο Αλέξανδρος ανέθεσε την διοίκηση της Περσίδος ακριβώς επειδή είχε ενστερνιστεί απόλυτα το όραμα του βασιλιά για την ισότιμη συνύπαρξη Περσών και Ελλήνων στο οικουμενικό κράτος που δημιουργήθηκε μετά την μεγάλη εκστρατεία της Ανατολής. 

Η παρουσία πλούσιων αρχαιολογικών καταλοίπων στην περιοχή ήταν γνωστή ήδη από τον 19ο αιώνα, αλλά οι ανασκαφές άρχισαν  ουσιαστικά την δεκαετία του πενήντα και τεκμηριώνουν οικιστική δραστηριότητα από την ύστερη εποχή του χαλκού (τέλος 2ης προχριστιανικής χιλιετίας) μέχρι και την παλαιοχριστιανική εποχή.

Το δεύτερο μισό του 4ου αι. π.Χ. και τα πρώιμα ελληνιστικά χρόνια είναι εποχή ιδιαίτερης ακμής που αποτυπώνεται σε μνημειακά κτήρια, αλλά και στους εντυπωσιακούς μακεδονικούς τάφους που σχετίζονται με εταίρους του Μεγαλέξανδρου και τους απογόνους τους. Στα αυτοκρατορικά χρόνια τα φυσικά θέλγητρα και η παράδοση της περιοχής, όπως φαίνεται, εκτιμώνται ιδιαίτερα με αποτέλεσμα εύποροι πολίτες να χτίζουν εδώ άνετες επαύλεις διακοσμημένες με πλούσια ψηφιδωτά.

Η ταύτιση του ευρύτερου χώρου με την αρχαία Μίεζα στηρίζεται από τα μέχρι τώρα αρχαιολογικά ευρήματα και τις μαρτυρίες των πηγών και επιβεβαιώνεται από την επιγραφική μαρτυρία ενός καταλόγου συμβολαίων αγοραπωλησιών ακινήτων. Η επιγραφή χρονολογείται στο γ’ τέταρτο του 3ου αι. π.Χ. και παρέχει πολύτιμές πληροφορίες για την πολιτική, διοικητική και κοινωνική οργάνωση της πόλης, την τοπογραφία της χώρας της αρχαίας Μίεζας, τα ανθρωπονύμια, τη θρησκεία, το μετρικό, νομισματικό  και χρονολογικό σύστημα, αλλά και την έκταση, τη μορφολογία και το ιδιοκτησιακό καθεστώς των γαιών στη χώρα της Μίεζας. Στο κείμενο γίνεται σαφής αναφορά του αντικειμένου της αγοραπωλησίας, των εμπλεκόμενων μελών, των αρχόντων, των τοπογραφικών ορίων των προς πώληση εκτάσεων, των μαρτύρων, των βεβαιωτών και των τιμών προκειμένου να διασφαλιστεί η εγκυρότητα και η πληρότητα της πράξης.

Σε μια από τις ωνές αναφέρεται ο ιερέας του Ασκληπιού ως επώνυμος άρχοντας της πόλεως, ενώ συμπληρωματικές πληροφορίες για την πολιτειακή οργάνωση της ελληνιστικής  πόλης παρέχει ένα πήλινο σφράγισμα παπύρου με επιγραφή «γραμματοφύλακος», του αξιωματούχου δηλαδή που είναι υπεύθυνος για την τήρηση του δημόσιου αρχείου της πόλης.

Τον 2ο μεταχριστιανικό αιώνα η παρουσία της σχολής του Αριστοτέλη στοίχειωνε ακόμη τον τόπο και αποτελούσε, όπως και σήμερα την κυριότερη τουριστική ατραξιόν της περιοχής. Aυτό προκύπτει από το γνωστό χωρίο του Πλουτάρχου: «σχολὴν μὲν οὖν αὐτοῖς καὶ διατριβὴν τὸ περὶ Μίεζαν Νυμφαῖον ἀπέδειξεν (Φίλιππος), ὅπου μέχρι νῦν Ἀριστοτέλους ἕδρας τε λιθίνας καὶ ὑποσκίους περιπάτους δεικνύουσιν. ἔοικε δ’ Ἀλέξανδρος οὐ μόνον τὸν ἠθικὸν καὶ πολιτικὸν παραλαβεῖν λόγον, ἀλλὰ καὶ τῶν ἀπορρήτων καὶ βαθυτέρων διδασκαλιῶν, ἃς οἱ ἄνδρες ἰδίως ἀκροατικὰς καὶ ἐποπτικὰς προσαγορεύοντες οὐκ ἐξέφερον εἰς πολλούς, μετασχεῖν». (Πλουτ. Αλ. 7)

Την δεκαετία του εξήντα ανακαλύφθηκε στην περιοχή ένα Νυμφαίο που συσχετίσθηκε αμέσως με την μαρτυρία του Πλούταρχου. Σε ένα εξαιρετικά ειδυλλιακό τοπίο -όπως θα δείτε το απόγευμα- με πηγές, ρυάκια και βαθύσκιωτα δένδρα, ο πέτρινος όγκος της πλαγιάς έχει κοπεί και διαμορφώθηκε ένα σχεδόν ορθογώνιο πλάτωμα με σπηλαιώδη ανοίγματα, στη διαμόρφωση των οποίων ωστόσο είναι προφανής η ανθρώπινη παρέμβαση. Παντού διακρίνονται ίχνη αρχαίας λατόμευσης, αλλά είναι γεγονός ότι στο δεύτερο μισό του 4ου προχριστιανικού αιώνα καταβλήθηκε προσπάθεια ο χώρος να αποκτήσει σαφή αρχιτεκτονική δομή με την προσθήκη μιας μικρής δωρικής στοάς σε σχήμα Π που διαμορφώνει το μέτωπο του κομμένου βραχώδους όγκου ανάμεσα στα σπήλαια. Δυό σφόνδυλοι λίθινων δωρικών κιόνων και τα κομμάτια από την πήλινη σίμη με τα ανθέμια, τα άνθη λωτού και τις ανάγλυφες λεοντοκεφαλές-υδρορόες μας επιτρέπουν να φαντασθούμε την εικόνα του αρχαίου ιερού του νυμφών που όπως φαίνεται ήταν σε χρήση για μερικούς αιώνες. Όπως όλα δείχνουν αυτό θα πρέπει να ήταν το Νυμφαίο όπου οι Μιεζείς των αυτοκρατορικών χρόνων έδειχναν στους επισκέπτες τα λίθινα έδρανα και τους υπόσκιους περιπάτους του Αριστοτέλη. 

Η εξαιρετικά ειδυλλιακή εικόνα του χώρου ανταποκρίνεται άριστα στις γοητευτικές περιγραφές του σκηνικού των Πλατωνικών διαλόγων, αλλά και στη ρομαντική αντίληψη της σχέσης του πανεπιστήμονα δασκάλου με τον άριστο μαθητή που αποκομμένοι από την τύρβη της καθημερινότητας αφιερώνονται σε φιλοσοφικούς στοχασμούς και πνευματικές αναζητήσεις. Έτσι επανειλημμένα έχει υποστηριχτεί ότι αυτή η μικρή στοά ήταν η Σχολή του Αριστοτέλη όπου γινόταν τα μαθήματα και ότι ο διάδοχος του θρόνοι και οι σύντροφοι του κοιμόταν στις σπηλιές των Νυμφών...

Ωστόσο πέρα από τη μαγεία του αφηγήματος είναι σκόπιμο να προσεγγίσει κανείς το θέμα πιο ρεαλιστικά λαμβάνοντας σοβαρά υπ΄ όψιν τις ιστορικές αναγκαιότητες, ώστε να διερευνηθούν τα πιθανά αρχιτεκτονικά κατάλοιπα που θα μπορούσαν να ανταποκριθούν σε αυτές...

Μια σχολή για τον διάδοχο του  θρόνου και τους γιους των εταίρων του βασιλιά που δεν θα ήταν λιγότεροι από 100 σημαίνει προφανώς εγκαταστάσεις αντίστοιχες με αυτές ενός κολεγίου, αλλά και ενός ολυμπιακού χωριού και ενός στρατώνα... Δηλαδή υπαίθριους και ημιυπαίθριους χώρους άθλησης και εξάσκησης, ευρύχωρες αίθουσας διδασκαλίας, λουτρώνες κοκ... Με άλλα λόγια παλαίστρα, ξεστόν, εφηβείο, στοές και περιστύλια, δηλ. Γυμνάσιο και μάλιστα, αφού οι νέοι έχουν έρθει στη Μίεζα από όλες τις πόλεις του βασιλείου χρειάζονται υπνωτήρια και φυσικά χώρους εστίασης και ανδρώνες για τα συμπόσια...

Υπάρχει ένα τέτοιο κτήριο στη Μίεζα? 
Ναι υπάρχει και μάλιστα χρονολογείται στη σωστή εποχή δηλ. λίγο μετά τα μέσα του 4ου αι. π.Χ. βρίσκεται δίπλα μας στα ΒΑ του θεάτρου, σκάβεται δυστυχώς με πολλές διακοπές από τη δεκαετία του εβδομήντα και όπως φαίνεται μπορεί να ξεπερνά σε έκταση τα τριάντα στρέμματα (έχουν ερευνηθεί εκτενώς λιγότερο από έξι).  

To oικοδομικό συγκρότημα που οπως φαίνεται απαρτίζεται από εκατόμπεδο περιστύλιο, ανδρώνες, στοές με δωρικές κιονοστοιχίες, μνημειακή είσοδο κλπ. όπως δείχνουν οι δοκιμαστικές τομές φτάνει σε μήκος τα 300μ. και θεωρήθηκε αγορά. Ωστόσο γύρω του δεν υπάρχουν οικιστικά κατάλοιπα. Αντίθετα, σε παλιότερες αλλά και πιο πρόσφατες ανασκαφές βρέθηκαν τάφοι που δείχνουν ότι το συγκρότημα αυτό βρισκόταν εκτός τειχών και κατά συνέπεια δεν μπορεί να συσχετιστεί με αγορά που σε κάθε περίπτωση αποτελεί την καρδιά του πολεοδομικού ιστού μιας πόλης. Άλλωστε, όπως όλα δείχνουν, η πόλη της Μίεζας βρισκόταν περ. 500 μέτρα βορειότερα στη θέση Τσιφλίκι όπου παρουσιάζεται διαχρονική κατοίκηση τουλάχιστον από τα ύστερακλασικά-ελληνιστικά χρόνια μέχρι το τέλος της παλαιοχριστιανικής εποχής. 

Ας επιστρέψουμε στο μεγάλο, προφανώς δημόσιο, οικοδόμημα. 
Τα ανασκαφικά στοιχεία που έχουν ως τώρα δημοσιευτεί, οι σταθερά επαναλαμβανόμενες διαστάσεις, οι άξονες που συνδέουν τα επιμέρους κτήρια, τα διάφορα κατασκευαστικά στοιχεία και τα ευρήματα υποδηλώνουν μια ενιαία αρχιτεκτονική σύλληψη και εκτέλεση που τοποθετείται χρονολογικά στο δεύτερο μισό του 4ου  αι. π.Χ. Κατασκευαστικές, μορφολογικές και τυπολογικές ομοιότητες και αντιστοιχίες με το ανάκτορο των Αιγών δίνουν την εντύπωση ότι πρόκειται κατά πάσα πιθανότητα και εδώ για ένα οικοδομικό πρόγραμμα του Φιλίππου Β΄. Στο δυτικό τμήμα του που ειναι ανασκαμμένο σε σημαντική έκταση υπάρχει ενα μεγάλο περιστύλιο που περιβαλλεται από 11 ανδρώνες,  10 από τους οποίους συνδέονται ανά δύο με κοινό προθάλαμο, δημιουργώντας μονάδες αντίστοιχς με τα μικρά εσωστρεφή τριμερή συγκροτήματα του ανακτόρου των Αιγών και όπως σε εκείνα και εδώ σε κάθε έναν από αυτούς τους ανδρώνες χωρούν 7 κλίνες, δηλαδή στους ανασκαμμένους ανδρώνες υπάρχει χώρος για συνολικά 77 κλίνες συμποσίου. Δύο γυάλινοι οφθαλμοί μιας τέτοις κλίνης δείχνουν ότι ήταν πολυτελείς όπως εκείνες του ανακτόρου, εντύπωση που ενισχύεται από τις χάλκινες εφηλίδες των ξύλινων θυρών, τα μαρμάρινα κατώφλια, τα βοτσαλωτά δάπεδα των στοών, στοιχεία που υποβάλουν την αίσθηση της βασιλικής μεγαλοπρέπειας. Στα νότια του περιστυλίου υπάρχει ένα συγκρότημα στενόμακρων αιθουσών, ενώ στα ανατολικά του εμφανίζεται ένα στοϊκό κτήριο με μήκος ενός σταδίου, στοιχεία συνηθισμένα στα μεγάλα ελληνιστικά γυμνάσια. Ένας πήλινος αγωγός εξασφάλιζε την τροφοδοσία του συγκροτήματος με καθαρό νερό. Ολα αυτά τα στοιχεία συνηγορούν για την συσχέτιση του εντυπωσιακού δημόσιου συγκροτήματος με γυμνάσιο και αν αυτό ισχύει τότε το επιβλητικό γυμνάσιο της Μίεζας του 4ου προχριστιανικού αιώνα δεν μπορεί να είναι άλλο από εκείνο που στέγασε την Σχολή του Αριστοτέλη. 

Ενας θησαυρός νομισμάτων από το στρώμα καταστροφής δείχνει ότι το συγκρότημα καταστράφηκε τις πρώτες δεκαετίς του τρίτου αι.  π.Χ. ,μια ιδιαίτερα ταραγμένη εποχή που σημαδεύεται από την εισβολή των Γαλατών. Όπως δείχνει η στρωματογραφία στα σημεία τουλάχιστον που ανασκάφηκαν το κτήριο δεν επιδιορθώθηκε και δεν ξαναχρησιμοποιήθηκε, αντίθετα με το γειτονικό του θέατρο που επιβιωσε της καταστροφής. Είναι η ανάδυση της γειτονικής Βέροιας που ως ιδιαίτερη πατρίδα των Αντιγονιδών των νέων βασιλέων της Μακεδονίας πριμοδοτήθηκε και απορρόφησε τις γειτονικές πόλεις η αιτία της εξαφάνισης της Σχολής της Μίεζας? Γεγονός είναι ότι το κουφάρι του κτηρίου που λιθολογήθηκε άγρια και χάθηκε από τη μνήμη των κατοικων που εγκατέστησαν την παράδοση του Αριστοτέλη στα βράχια του Νυμφαίου.

Στο θέατρο στο οποίο βρισκόμαστε τώρα βλέπετε κυρίως τη φάση των αυτοκρατορικών χρόνων. Τεκμηριώθηκε όμως ο ελληνιστικός πρόγονός του, ενώ νομίσματα του Φιλίππου Β΄ και κεραμική της ίδιας εποχής κάνουν πολύ πιθανή την χρονολόγηση της α΄ φάσης του στην εποχή της κατασκευής του γειτονικού οικοδομικού συγκροτήματος. 

Η συσχέτιση θεάτρων και γυμνασίων ή η λειτουργία θεάτρων ή ωδείων μέσα στα ίδια τα γυμνάσια είναι ένα φαινόμενο που εμφανίζεται επανειλημμένα στις μεγάλες Ελληνιστικές πόλεις όπως το Πέργαμον (άνω γυμνάσιο) ή η Έφεσος κοκ. αξιζει να σημειωθεί ότι στα ελληνιστικά θέατρα που αποτελούν σημείο αναφοράς για κάθε πόλη, όσο μικρή και απομακρυσμένη και αν είναι αυτή εκτός από θεατρικές, μουσικές και ποιητικές παραστάσεις γίνονταν και πολιτικές εκδηλώσεις... Είναι χαρακτηριστικός ο τρόπος που καταγράφται αυτό για το θέατρο της Βαβυλώνας στις πινακίδες σφηνοειδούς γραφής των αρχείων του ναού Esagila: "Στον τόπο όπου βλέπεις πράγματα"  (μεταγραφή της λέξης θέατρο) οι "poulite" (πολίτες)  αυτοί που αλείβονται με λάδι μαζευονται και ακούν τα λόγια του βασιλιά"... συνήθως πρόκειται μάλλον για ανάγνωση επιστολών παρά για τη ζωντανή παρουσία του Σελευκίδη Ηγεμόνα αλλά ακόμη πιο ενδιαφέρον είναι ο τρόπος που οι έλληνες ή οι εξελληνισμένοι κάτοικοι καταγράφονται στην αντίληψη του βαβυλώνιου χρονικογράφου ως πολίται, δηλ. με την κατ' εξοχήν δημόσια ιδιότητά τους και ως συμμετέχοντες στους αθλητικούς αγώνες (άλειμμα με λάδι)  που βέβαια σημείο αναφοράς τους δεν είναι άλλο από το γυμνάσιο. 
Χάρη στα μεγάλα έργα συντήρησης και αναστήλωσης του ανακτόρου των Αιγών τα τελευταία 10 χρόνια μπορέσαμε να τεκμηριώσουμε και να μελετήσουμε συστηματικά το οικοδήμημα που αποδείχτηκε ότι είναι το αρχέτυπο περιστύλιο, το ιδανικό πρότυπο όλων των ανακτορικών συγκροτημάτων και γενικότερα των διοικητικών και ηγεμονικών οικοδομημάτων της ελληνιστικής Οικουμένης. Συνέβαινε άραγε το ίδιο και με το φιλιππειο γυμνάσιο της Μίεζας, δηλ. την πραγματική Σχολή του Αριστοτέλη?  Για να απαντήσουμε σε αυτό το ερώτημα θα πρέπει να ολοκληρωθεί η ανασκαφή και η συστηματική τεκμηρίωση του μνημείου.

This is an excavation that began before .... 67 years. In 1950, the archaeological hoe hit for the first time in Tsifliki in the area of ​​Mieza and from the first moment it was realized that there are great things in the area.

The excavation may not have gone ahead, but the basic administrative acts that ensured the basic use of the area's protection were made.

The next attempt is being made at the beginning of the 21st century with the formation of a basic infrastructure for excavation development.

Today, the first finds, impressive finds, have come to light, while the whole of the wider area is scattered by "treasures" buried beneath the soil ...

Excavating value, beyond the discovery and revelation of archaeological treasures, has a pedagogical value as well, as it includes groups of students and students, such as the 22 boys and girls from the United States.

With excellent impressions of hospitality and experience. New children who, after what they lived, "all want to become archaeologists, anthropologists and study similar sciences," as Mrs Koutladi said.

Following the head of the NFP of Imathia, the couple Otigio, two outstanding Spanish scientists, professors of archeology, and Mr. Southers, professor of archeology from the US. In a uniquely thrilling trek, one feels the magic and splendid intensity of the discovery of archaeological treasures that for centuries have been buried.

On Friday the site was also visited by the Mayor of Naoussa, Nikos Koutsogiannis.

In the statements made, apart from the briefing on the important findings, there was a reference to the development of the theme of the creation and operation of a mosaic rehabilitation and exhibition center at the premises of the former police school in Naoussa.

 

Video from the excavation at Tsifliki:

 

Speaking at the Verianet.gr camera, HE Anthony Katsarides, head of the Hellenic Navy, said:

"Here is an excavation that began in the 50s with Fotis Petca and Stika, they found a piece of the bath and the mosaic in the center. They captured it, and Petas, who understood that the area was extremely rich, proceeded to the disposal of 50 acres. This is the so-called Tsifliki.

And since then, nothing else has happened here. Nektarios Poulakakis was interested in the theater. Nektarios unfortunately left the Tax Office.

The archaeologists have been excavated here by Naoussaos Alekos Hadjiioanidis, who is Byzantine, and because here we have the Byzantine and newer element, he is here too. Yannis and Gravos, the well-known archaeologist, are also classical. They undertook the excavation.

It's actually re-discovery. We were expecting them to find that they had found the '50s. Our fortune is that we found other pieces of new mosaics. We also found other interesting places around, where we will start a survey program.

This year we will be closing in because unfortunately there are antiquities here. We have very dangerous ditches. There are no gold and grave here. Gold is to understand the story and to maintain what you find.

The most interesting thing is that we have this international collaboration and these 30 children who came, are new children from America in the early years of college. They acquire a connection with space and we revive the concept of field education because the excavation was essentially done with our own experienced workers and the children participated in cleaning, seeing, wiping, photographing.

Their teachers teach them a kind of summer school. It was a collaboration we found from the internet. It will continue, because it is a way of understanding archeology.

And here in Miessa, the center of education, we must remember that the first university in the world was the Aristotle School in Miessa. I want Mija, on a large scale, to be the center of educational programs. "


The story
Mieza was a small town in the beautiful village of Imathia, built at the foot of Vermio in the middle of the road connecting Aigai, the royal metropolis of the Macedonians with Pella, the Macedonian harbor on the northern coast of Thermaikos, which in the first half of the 4th c. B.C. Had grown significantly to make it the place of the second residence of the royal family. The geographic location and the paradise with rich meadows, deep forests and many waters are probably the reason why Philip II chose Mieza to install the school where Aristotle would teach his son and his successor, But also the children of the partners who were destined to become the elite and staffed all the state offices.

Thus, Mieza becomes known and gains a place in world history precisely because of its relationship with the two Great. The city is mentioned by ancient writers such as Plutarch, Pliny and Claudius Ptolemy, but there are also epigraphic testimonies from Delphos and the neighboring sanctuary of the Mother of Gods in Lefkopetra Vermio.

According to Arrian's testimony from Miesa, the general Pheventus, in which Alexander commissioned the Persian command, came to the end because he had absolutely embraced the king's vision of the equal coexistence of the Persians and Greeks in the universal state created after the great campaign of the East .

The presence of rich archaeological remains in the area has been known since the 19th century, but the excavations began in the fifties and documented residential activity from the late Copper Age (end of the 2nd Pre-Christian millennium) to the Early Christian era.

The second half of the 4th c. B.C. And the Early Hellenistic years are a period of distinct acne that is imprinted on monumental buildings, but also on the impressive Macedonian tombs associated with the great-grandmothers and their descendants. In the imperial years, the natural attractions and tradition of the area seem to be highly appreciated, with the result that affluent citizens build here comfortable villas decorated with rich mosaics.

The identification of the wider area with the ancient Miessa is based on the archaeological finds and testimonies of the sources so far and is confirmed by the epigraphic testimony of a catalog of real estate purchase and sale contracts. The inscription dates back to the third quarter of the 3rd c. B.C. And provides valuable information on the political, administrative and social organization of the city, the topography of ancient Miessa, humanity, religion, the metric, monetary and chronological system, but also the extent, morphology and ownership of land In the land of Mieza. The text clearly identifies the object of the sale, the members, the owners, the topographical limits of the land for sale, the witnesses, the trustees and the prices in order to ensure the validity and completeness of the transaction.

In one of the stories, the priest of Asklipios refers to as the eponymous lord of the city, while additional information on the state organization of the Hellenistic city provides a clay seal of a papyrus with the inscription "scribe", the official who is responsible for keeping his public archive city.

In the 2nd post-Christian century the presence of Aristotle's school was still the place and was, as it is today, the main tourist attraction of the region. This stems from Plutarch's well-known passage: "teach them these things, and teach them the things that were spoken of by the Philistines, where they come to the Aristotle, even to the lithuania, and to the earthly walks. He said that only the ethical and political ones had received a word, but also of secrets and deeper teachings, that the men especially ecclesiastical and anti-imperial, who claimed to be transfigured to many. (Plut al. 7)

In the 1960s a Nymfaion was discovered in the area that was immediately associated with Plutarch's testimony. In an extremely idyllic landscape - as you will see in the afternoon - with springs, streams and shady trees, the stone volume of the slope has been cut and a nearly rectangular plateau with cave openings has been formed, but human intervention is obvious. Everywhere there are traces of ancient quarrying, but it is a fact that in the second half of the 4th Pre-Christian century the place was tried to acquire a clear architectural structure with the addition of a small Doric portico in the shape of the P which forms the front of the cut rocky volume between the caves. Two donuts of the Doric stone columns and the pieces of clay with the anthemia, the lotus flowers and the embossed lion-heads-hydrophores allow us to imagine the image of the ancient sanctuary of the nymphs, which seems to have been in use for some centuries. As all this suggests, it should have been the Nymphaeus, where the Mines of the imperial times showed the visitors the stone benches and the walking walks of Aristotle.

The exceptionally idyllic image of the space perfectly reflects the charming descriptions of Plato dialogues and the romantic perception of the relationship of the university teacher with the excellent student who has been cut off from the turmoil of everyday life devoted to philosophical reflections and spiritual quests. So it has been repeatedly argued that this small gallery was the Aristotle School where the lessons were held, and that his successor thrones and companions slept in the caves of the Nymphs ...
 

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ