Παιδικά ρούχα - Πακέτα Βάπτισης Papillonkids.gr

Φυλακίσεις δημοσιογράφων και λογοκρισία - Γράφει ο Σίμος Ανδρονίδης

 

Με ένα ενδιαφέρον άρθρο της που δημοσιεύεται στην εφημερίδα 'Τα Νέα,' η δημοσιογράφος Νατάσα Μπαστέα, αναφέρεται στη φετινή έκθεση της 'Επιτροπής για την Προστασία των Δημοσιογράφων' (CPJ), σύμφωνα με τα πορίσματα της οποίας, «τουλάχιστον 250 δημοσιογράφοι σε όλο τον κόσμο βρίσκονται στη φυλακή».

 Θέτοντας ως σημείο αναφοράς μία ακτίνα χωρών που περιλαμβάνει από την Τουρκία και το Ιράν, έως την Αίγυπτο και τη Σαουδική Αραβία, η έκθεση αναφέρεται ή αλλιώς, δύναται να προσδιορίσει τις πολιτικές φυλάκισης των δημοσιογράφων ως μία άμεση μορφή 'βίαιης' λογοκρισίας, που, εν προκειμένω, ανα-πλαισιώνει το ίδιο το σημαίνον της λογοκρισίας, «όχι απλά ως στερητική, αλλά ως παραγωγική, λογοθετική εκφορά της εξουσίας που συγκροτεί το υποκείμενο του λόγου», κατά την ανάλυση της Αθηνάς Αθανασίου που αντλεί από τις θεωρίες της Judith Butler και του Pierre Bourdieau, αναδεικνύει τους επι-γενόμενους όρους της συσχέτισης, από διάφορα καθεστώτα, της δημοσιογραφίας, με την 'τρομοκρατία,' εκεί όπου καθίσταται ευδιάκριτη η πρόσληψη της δημοσιογραφίας ως 'κριτικής ενόχλησης,' που δεν υπερβαίνει τα εσκεμμένα,  αλλά, πρωταρχικά, στέκεται ενώπιον του 'Νόμου' (και της κρατικής εξουσίας που το διασφαλίζει) ως 'υπέρτατο αγαθό,' προσιδιάζοντας προς την κατεύθυνση μίας «εξαιρετικής ρύθμισης που συγκροτεί κανονιστικό πλαίσιο», για να παραπέμψουμε στον Δημήτρη Μπελαντή, το ‘κανονιστικό πλαίσιο' της θέσπισης περιορισμών κατά την διάρκεια εκ-φοράς του δημοσιογραφικού λόγου ('τι δύναται να ειπωθεί;), όσο και της δυνατότητας να «εγγραφεί το δημοσιογραφικό υποκείμενο στην κανονικότητα της γλώσσας», για να παραφράσουμε ελαφρά την Αθηνά Αθανασίου. 

Κάτι που εδώ σημασιοδοτείται ως λεκτική ανα-ρύθμιση του πεδίου του λόγου, ανα-συστήνοντας ένα περίγραμμα που, προσλαμβάνοντας την   «κριτική δημοσιογραφία» ως 'περιττή δημοσιογραφία' και περαιτέρω ως 'τρομοκρατία,' επιλέγει την 'ορθή δημοσιογραφία' που κινείται στις παρυφές της εξουσίας. 

Στη φετινή έκθεση της 'Επιτροπής για την Προστασία των Δημοσιογράφων,' η Κίνα, με οριακή διαφορά,  λαμβάνει τα πρωτεία στη φυλάκιση δημοσιογράφων, παίρνοντας τη θέση της Τουρκίας, που από το 2015 ευρίσκονταν στην κορυφή της λίστας, με τον Τούρκικο 'αυταρχικό κρατισμό,' να παραγάγει τα πλαίσια διαμόρφωσης του 'συναινετικού' δημοσιογραφικού λόγου, αναγνωρίζοντας, ιδίως μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα του καλοκαιριού του 2016 (Ιούλιος), δημοσιογράφους ως 'Γκιουλενιστές,' δηλαδή ως 'εχθρούς του λαού,'   με την συγκεκριμένη συνθήκη να επανέρχεται στον πολιτικό-δημοσιογραφικό 'στίβο' και λόγο, εγγράφοντας την, αφενός μεν στο 'οπλοστάσιο' σύγχρονων 'δημο-κτατοριών' (Pierre -Andre Taguieff), ως κρίσιμο όρο 'νομιμοποίησης,' αφετέρου δε, λειτουργώντας ως έγκληση που συμβάλλει στην ανάδυση των προϋποθέσεων για την διαμόρφωση μίας συνθήκης 'ιδεατής αλήθειας' που τίθεται, ακόμη και αδιαμεσολάβητα ενώπιον του 'λαού': απέναντι στους 'εχθρούς του λαού' η 'αλήθεια' του 'λαού' που 'ενσαρκώνεται' από τον 'ηγέτη’ (βλέπε Ντόναλντ Τραμπ).  

  Στην περίπτωση της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας, οι δημοσιογράφοι που ‘διασπείρουν ψέματα,’ καθίστανται οιονεί ‘εχθροί του λαού,’ ευρισκόμενοι στον συμβολικό και αξιακό αντίποδα της κομμουνιστικής ‘διαπαιδαγώγησης’ που τροφοδοτείται και από μοτίβα εναρμόνισης ηγεσίας και δη ‘πεφωτισμένης ηγεσίας’ (ο Κινέζικος ‘συμβολικός κομμουνισμός’) και του ‘λαού.’ 

Η δημοσιογράφος Νατάσα Μπαστέα αναφέρει δύο λόγους που εξηγούν τα φετινά πρωτεία της Κίνας. Όπως γράφει χαρακτηριστικά, «η έρευνα εντόπισε δεκάδες δημοσιογράφους στην επαρχία Σινγιάνγκ, να βρίσκονται στη φυλακή καθώς η είδηση για την κράτηση σε στρατόπεδα άνω του ενός εκατομμυρίου μουσουλμάνων Ουιγούρων άρχισε να κάνει τον γύρο του κόσμου. Από την άλλη, βρίσκονται σε εξέλιξη οι μεγάλες διαδηλώσεις στο Χονγκ Κονγκ και καθώς οι συμμετέχοντες απαιτούν όλο και μεγαλύτερη πολιτική αυτονομία, αυξάνεται ο αριθμός των δημοσιογράφων που συλλαμβάνονται επειδή καταγράφουν τις διαμαρτυρίες».

Σε αυτό το σημείο, θα σημειώσουμε και το υπόδειγμα Κινεζικής-κρατικής λογοκρισίας που ασκήθηκε ως προς την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων των εκλογών στο Χονγκ Κονγκ που έδειχναν σημαντική επικράτηση των υποψηφίων της αντιπολίτευσης. 

Έχουμε μία ποιοτική μεταβολή του δείκτη αναγνώρισης του ‘εχθρού του λαού,’ που ενώ στην Τουρκία δύναται να είναι ‘εσωτερικός,’ (συμμετοχή στο δίκτυο του Φετουλάχ Γκιουλέν), στην Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας συνδέεται με αφηγήσεις περί ‘ξένων’ και ‘ιμπεριαλιστικών συμφερόντων’ που ενστερνίζονται δημοσιογράφοι εντός χώρας.

 Η προφυλάκιση δημοσιογράφων σε διάφορες χώρες, δεν ακολουθεί, όσο ενσωματώνεται σε ένα ‘καθεστώς’ λογοκρισίας και υποβάθμισης της ελευθερίας του λόγου, καθώς και της ‘ποιότητας’ του, δίχως πλέον να εκ-λείπει και η διάσταση των ‘Fake News,’ που χρησιμοποιούνται αντίστοιχα και ως ‘εργαλείο’ επανεπινόησης της δημόσιας σφαίρας, όντας πεδίο άσκησης προπαγάνδας και ‘ανα-κατασκευής’ του λόγου: πότε και που αποκτά διάρκεια ο δημοσιογραφικός λόγος; Η υπεράσπιση της ελευθερίας του λόγου, του περιώνυμου «κράτους του λόγου» όπως τίθεται από τον Γερμανό φιλόσοφο Φόιερμπαχ,  καθίσταται μία σημαίνουσα προϋπόθεση άσκησης μίας ριζοσπαστικής πολιτικής εμπλουτισμού και ‘επανεφεύρεσης’ της ίδιας της Δημοκρατίας. 

Στο κλείσιμο της δεύτερης δεκαετίας του 21ου αιώνα, η ελευθερία του τύπου τίθεται ‘φορτισμένα εν κινδύνω,’ διαμεσολαβημένη από διάφορες σφαίρες: από την παραγωγή λόγου που τείνει στην ‘κατασκευή’ του δημοσιογράφου ως ‘εχθρού,’ έως πολιτικές που δεν λειτουργούν με τον κλασικό τρόπο της ‘φίμωσης,’ αλλά της εκ νέου δημιουργίας της εικόνας του δημοσιογραφικού λόγου και της δημοσιογραφικής λειτουργίας ως ‘ξεπερασμένων  αντιλήψεων.' Για να επανέλθουμε στις διαπιστώσεις της Επιτροπής για το έτος 2019, θα σημειώσουμε το ό,τι οι διώξεις και οι φυλακίσεις δημοσιογράφων για ‘Fake News,’ βαίνουν αυξανόμενες, σε μία κλίμακα από το 2012 έως την φετινή χρονιά. Ο ένας προφυλακισμένος δημοσιογράφος για ‘ψευδείς ειδήσεις’ του 2012, φθάνει στον αριθμό των 30 το 2019, εξειδικεύοντας περαιτέρω τους λόγους ή τον λόγο της προφυλάκισης δημοσιογράφων.

 Η άσκηση της δημοσιογραφίας και η λειτουργίας της, και σε χώρες όπου ενυπάρχουν μορφές ‘αυταρχικού κρατισμού,’ ακόμη και η αναβάθμιση τους σε αυτές τις συνθήκες, καθίσταται διαρκές ζητούμενο. Η δημοσιογραφική λειτουργία και η  κριτική δημοσιογραφική προσέγγιση τίθενται στη βάση της σύγκρουσης ιδεών που διεξάγεται στη δημόσια σφαίρα, όντας πεδίο πολιτικής. Στην εποχή των 'Fake News' η λογοκρισία λειτουργεί και υπό το πρίσμα της διασφάλισης μίας ορισμένης 'επικράτειας του λόγου,' με την Λαϊκή Δημοκρατίας της Κίνας, να την εγγράφει στο εσωτερικό της ως μορφή άσκησης πολιτικής. Μία πολιτική ‘παλαιά’ όπως η λογοκρισία, αποκτά μία ιδιαίτερη συγχρονία, δίχως να οριοθετείται μόνο στο εσωτερικό χωρών που δεν ανήκουν στο ευρωπαϊκό ή και φιλελεύθερο μπλοκ. Στη θέση του κλασικού λογοκριτή, στον οποίο με σκωπτικό τρόπο αναφέρονταν ο Μαρξ, βρίσκεται πλαίσια παραγωγής λόγου που δεν αντεπιτίθενται, αλλά ανα-διαμορφώνουν το σημαίνον της δημοσιογραφίας: τι πρέπει να ειπωθεί;

 

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ