Παιδικά ρούχα - Πακέτα Βάπτισης Papillonkids.gr

‘Οι Αριστερές της Γαλλίας’ - Γράφει ο Σίμος Ανδρονίδης

 

Το βιβλίο του Γάλλου ιστορικού και δημοσιογράφου Jacques Julliard  (Ζακ Ζιλιάρ), που φέρει τον χαρακτηριστικό τίτλο 'Οι Αριστερές της Γαλλίας,' ενέχει χαρακτηριστικά ενός ογκώδους πολιτικού-θεωρητικού πονήματος που, εν προκειμένω, όπως και ο τίτλος του δεικνύει, εστιάζει στη μελέτη των διαφόρων μορφών της Αριστεράς που ενέσκηψαν στη Γαλλία ιστορικά. 

Για την έκδοση αυτού του πονήματος στην ελληνική γλώσσα (το 2015, από τις εκδόσεις Πόλις), συνεργάσθηκαν η Χριστιάννα Σαμαρά στη μετάφραση, ο Δημήτρης Αντωνίου στην επιστημονική του επιμέλεια και η Άννα Μαραγκάκη στην γλωσσική επιμέλεια. 

Όπως και ο ίδιος ο τίτλος του πονήματος δηλοί, ο συγγραφέας εστιάζει στην πληθυντικότητα της Γαλλικής Αριστεράς, όρος που εδώ δύναται να λειτουργήσει ως 'ομπρέλα' που επικαλύπτει διάφορες μορφές ή αλλιώς, διάφορα αριστερά πολιτικοϊδεολογικά σχήματα όπως αρθρώθηκαν κατά τη διάρκεια της Γαλλικής Αριστεράς. 'Διεισδυτικά' και κατατοπιστικά για τον αναγνώστη, ο Jacques Julliard  αναδεικνύει τα ίδια χαρακτηριστικά των μορφών της Γαλλικής Αριστεράς που στο διάβα των ετών γνώρισε διασπάσεις, μεταλλάξεις, κατέστη πλαίσιο διακυβέρνησης, από οργανωτικά σχήματα και ατομικά υποκείμενα που όμνυαν στο όνομα της.

 Όσο η ανάγνωση του πονήματος προχωρά, τόσο καθίσταται εμφανές ό,τι ο Γάλλος ιστορικός έχει προχωρήσει σε μία ερευνητική 'δουλειά' πεδίου, δίχως η όλη προσέγγιση του να στερείται αναλυτικής εμβάθυνσης, ιδίως σε σημεία όπου αυτή χρειάζεται. Ως πρωταρχικό πεδίο μελέτης προσδιορίζεται η Γαλλική ιστορία των τελευταίων τριών αιώνων, με σημείο αφετηρίας τον 18ο αιώνα, και περαιτέρω, με εγκάρσιο σημείο τομής, την Γαλλική Επανάσταση, στην οποία, ακόμη και σήμερα, εμβαπτίζονται διάφορες εκδοχές της Αριστεράς, επιλέγοντας την ιστορική εκδοχή που εναρμονίζεται με τις δικές τους πολιτικές-ιδεολογικές προκείμενες. 

Η Γαλλική Επανάσταση, συναρθρώνοντας εμπρόθετα μία ιδέα περί χειραφετητικού ατομικισμού με την πρωταρχική αναφορά  στο 'λαό' (στ 'μαχόμενο λαό’) τροφοδοτεί το πολιτικό φαντασιακό μορφών της Αριστεράς, εντός και εκτός Γαλλίας.  Αποδίδοντας έμφαση σε αυτό το ιστορικό συμβάν, ο Julliard  σημασιοδοτεί την διαδικασία εξέλιξης των Γαλλικών 'Αριστερών,' διαδικασία που δεν υπήρξε γραμμική και δίχως εντάσεις, νοηματοδοτεί το πως η επίκληση στην Αριστερά λειτούργησε προς την κατεύθυνση συγκρότησης κατευθυντήριας ιδεολογίας, δεικνύοντας την κάθε φορά θέση της εντός της κοινωνιο-πολιτικής και ιστορικής συγκυρίας. 

Εντός της ιστορικής περιοδολόγησης που αναπτύσσει, διαμορφώνεται ένα πολιτικοϊδεολογικό και προγραμματικό 'μωσαϊκό' Αριστερού τύπου, που εάν θέλουμε να έχουμε μία ευρύτερη εικόνα, τότε θα αναφέρουμε πως δεν υπήρξε διόλου περιθωριακό, τουλάχιστον όσον αφορά τις κυριότερες εκδοχές του. Και σε αυτό το σημείο δύναται να εντοπίσουμε ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του πονήματος αυτού. Έτσι, στην ανάλυση του Julliard  υπεισέρχεται έντονα το γεγονός ό,τι η Γαλλική Αριστερά εν ευρεία εννοία, ως διαχειριστική και οραματική έγκληση, αλλά και ως έναυσμα συγκρότησης πολιτικών σχηματισμών και συμμετοχής στην ευρύτερη διαπάλη των ιδεών, συνέβαλλε στην κάθε φορά διαμόρφωση του πολιτεύματος, και όσον αφορά τον Γαλλικό εικοστό αιώνα, στη συγκρότηση και εξέλιξη της Γαλλικής Δημοκρατίας. Αυτή η διάσταση δεν απουσιάζει από την θεώρηση, η οποία και αποκτά μία πρωτοτυπία που έγκειται, όχι μόνο στην συνύφανση πολιτικής επιστήμης και ιστορίας, συνύφανση που διατρέχει το περίγραμμα της ανάλυσης, την ίδια την ανάλυση, αλλά, και σε μία εμπρόθετη εναλλαγή που επιχειρεί και που είναι η εναλλαγή στιγμών και όψεων της Γαλλικής Αριστεράς, με την κάθε φορά 'ενσάρκωση' της σε ιστορικά πρόσωπα που διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη της Γαλλικής κοινωνικής και πολιτικής ιστορίας.

 Σε αυτό το πλαίσιο, δεν έχουμε να κάνουμε με μία αυτο-βιογραφική προσέγγιση που εξαντλείται στην παράθεση πληροφοριών για την ζωή και την πολιτική πορεία του κάθε ατόμου, αλλά, περισσότερο με την 'ενσάρκωση' και τα χαρακτηριστικά που προσέδιδαν σε μία συγκεκριμένη εκδοχή της Αριστεράς, κάτι που συμβαίνει με τέτοιον τρόπο, ώστε να δημιουργείται μία πλατφόρμα πολιτικοϊδεολογικών αντιθέσεων, διαφορετικών οραμάτων, με τα πρόσωπα σε πρώτο πλάνο. Το μίκρο και το μάκρο-στοιχείο εναλλάσσονται με όρους ισορροπίας. 

Ως προς αυτή την  πτυχή, προκύπτουν ζεύγη που προκαλούν το ενδιαφέρον του αναγνώστη, όπως είναι η αναφορά και η συγκριτική προσέγγιση μεταξύ Ροβεσπιέρου και Δαντών, του Κλεμανσό και του Ζορές, του Mendes και του Φρανσουά Μιτεράν. Τα αποκαλούμενα και «παράλληλα πορτρέτα» εμπλουτίζουν το όλο ιστορικό-πολιτικό εγχείρημα, προβάλλοντας το εξής πλαίσιο: η Γαλλική ιστορία δεν στερείτο πολιτικών προσωπικοτήτων για τους οποίους η Αριστερά υπήρξε σημαίνον στοιχείο της πολιτικής τους ταυτότητας.

 Έχοντας επανεπινοήσει την όλη πορεία, τις συγκρούσεις, τις διασπάσεις και τις πολιτικοϊδεολογικές αντιφάσεις της Αριστεράς, τους όρους γένεσης της κομμουνιστικής Αριστεράς η Γαλλική εκδοχή της οποίας υπήρξε ενίοτε μαζική και άμεσα μεταρρυθμιστική, ο συγγραφέας καταλήγει στο εξής συμπέρασμα: Στη Γαλλική πολιτική ιστορία υπήρξαν τέσσερις Αριστερές. Η φιλελεύθερη Αριστερά, η ιακωβίνικη Αριστερά, η κολεκτιβιστική Αριστερά και η ελευθεριακή Αριστερά.

 Τέσσερα 'κοσμο-σύστημα' που συνέδραμαν στη διαμόρφωση αυτού που δύναται να αποκαλέσουμε Αριστερός άξονας, που σημαίνεται χωρικά (από την εποχή της Γαλλικής επανάστασης), πολιτικά, ιδεολογικά, αξιακά, πολιτισμικά. 

Σε αυτή την περίπτωση, η συνθετική εργασία του Jacques Julliard που γράφει από τη σκοπιά του Σοσιαλδημοκράτη,  προσφέρει μία 'γοητευτική' αναδρομή στη Γαλλική πολιτική ιστορία και ιστορία των ιδεών με σημείο αναφοράς την Αριστερά που δεν είναι μία, ή αλλιώς 'μοναδική,' αλλά πολλές, αλληλοτεμνόμενες και αποκλίνουσες μεταξύ τους. Θα έχει περίσσιο ενδιαφέρον εάν κάποιος Έλληνας ιστορικός ή πολιτικός επιστήμονας προβεί σε μία τέτοια συνθετικού τύπου εργασία-θεώρηση, διασταυρώνοντας το ατομικό (πολιτικό πρόσωπο) με το συλλογικό στοιχείο, με επίκεντρο, για παράδειγμα, την περίοδο της Μεταπολίτευσης. Στη θεώρηση του Julliard,  η ιστορία δεν καθίσταται απρόσωπη, με τον  Γαλλο-κεντρισμό ως κεντρική ιδέα να την διαπερνά. Ένα πόνημα τέτοιου τύπου θεωρούμε πως έλειπε από την ελληνική εκδοτική και βιβλιογραφική παραγωγή.

 

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ