Ο διωγμός και η διάσωση των εβραίων της Βέροιας: Η περίπτωση Συκιάς - Μελίκης

 


 Τον Μαίο του 1943 , 680 Εβραίοι από τους 850 που είχαν καταμετρηθεί στην απογραφή του 1940 εκτοπίζονται στα στρατόπεδα συγκέντρωσης. Ελάχιστοι κατάφεραν να διαφύγουν στις  περιοχές που  ήλεγχε  η Αντίσταση.

Ο σεβάσμιος Εφημέριος του χωριού Συκιάς  Νέστορας Καραμήτσιος , με τη βοήθεια συγχωριανών του φροντίζει για τη συντήρηση κάποιων φυγάδων. Σχεδόν για ένα ολόκληρο χρόνο αυτοί θα έχουν εξασφαλισμένο καταφύγιο ( πρόκειται για τον μεγαλύτερο πυρήνα φυγάδων ). Ωστόσο οι εκκαθαριστικές επιχειρήσεις των Γερμανών έχουν ως συνέπεια τον ερχομό τους στο χωριό και τη σύλληψη των Εβραίων , τους οδηγούν στο κέντρο του χωριού στην εκκλησία , όπου τούς υποβάλλουν σε βίαιο εξευτελισμό.

Ο μοναδικός που θα διαμαρτυρηθεί είναι και πάλι ο παπά-Νέστορας , ο οποίος απευθύνθηκε με έντονο ύφος προς τους Γερμανούς απαιτώντας να σταματήσουν τον εξευτελισμό.

Στη σθεναρή στάση του κληρικού  αντέδρασε μόνο κάποιος Έλληνας συνεργάτης τους λέγοντάς του ¨ πάψε παπά γιατί θαρθώ να σου βγάλω τα γένια τρίχα τρίχα ΄΄.

Φεύγοντας οι Γερμανοί ως αντίποινα έκαψαν περί τα 11 σπίτια , μεταξύ των οποίων και του ιερέως . Η Ισδραηλιτική κοινότητα Θεσσαλονίκης στις 29-5-1955 τίμησε την κοινότητα Συκιάς και το θανόντα πλέον παπά-Νέστορα για την προσφορά τους.  

Οι Γερμανοί παρέδωσαν τους Εβραίους στους Έλληνες συνεργάτες τους για να τους εκτελέσουν , ωστόσο συνέβη κάτι απρόσμενο , οι ίδιοι οι συνεργάτες φυγάδευσαν τους Εβραίους στο διπλανό χωριό Μελίκη , όπου διασώθηκαν από τον περίφημο Κισά Μπατζάκ ( Κυριάκος Παπαδόπουλος ή κοντοπόδης με έδρα τον Κούκο Πιερίας ) , συνεργάτης των Γερμανών έναντι του ΕΛ.ΑΣ .

Συμβαίνει δε οι μεν Εβραίοι αυτοί να προστατεύονται  από τους άνδρες του Ε.Ε.Σ , οι δε άλλοι Εβραίοι που κατέφυγαν στα διπλανά χωριά των Πιερίων από τους  άνδρες του ΕΛ.ΑΣ.

Κατά τον Γ. Λιόλιο , παρόμοια περίπτωση διάσωσης , σε  τέτοια έκταση , δεν συναντάμε στην Ελληνική Βιβλιογραφία και τις μέχρι σήμερα γνωστές μαρτυρίες διάσωσης καθιστώντας το φαινόμενο αυτό μοναδικό στον Ελλαδικό χώρο .

Πηγή : Τιμοθέου Χαλκιά αρχιμανδρίτου , εκκλησία και κοινωνία στη Βέροια. Από την απελευθέρωση μέχρι την μετεμφυλιακή εποχή ( 1912 - 1953 ).  

Πηγή: notiatoualiakmona.blogspot.com

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ