Για την επίθεση του ‘Ισλαμικού Κράτους’ στη Βαγδάτη - Γράφει ο Σίμος Ανδρονίδης

 

Η διαδικτυακή έκδοση της εφημερίδας 'Η Καθημερινή,' με άρθρο της που εν προκειμένω, παραθέτει πληροφορίες από το 'Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων' και το ειδησεογραφικό πρακτορείο 'Reuters,' αναφέρεται στην πρόσφατη βομβιστική επίθεση που πραγματοποιήθηκε στην πρωτεύουσα του Ιράκ, Βαγδάτη. 

 Ένα ιδιαίτερο στοιχείο της όλης επίθεσης, είναι το ό,τι η  οργάνωση του 'Ισλαμικού Κράτους', ανέλαβε την ευθύνη για την συγκεκριμένη βίαιη επίθεση η οποία και προκάλεσε τον θάνατο 35 ανθρώπων, στοχεύοντας τον χώρο όπου και πραγματοποιούνταν εορτασμοί για την έλευση της  μουσουλμανικής  'γιορτής της θυσίας' ('Έιντ Αλ Άντχα').

 Σε αυτό το πλαίσιο, η άμεση ανάληψη της επίθεσης από το 'Ισλαμικό Κράτος,' ως ίδια 'απόδειξη' βίαιης δράσης, με την βία να υπεισέρχεται στον καταστατικό πυρήνα της οργάνωσης άμα τη εμφανίσει της, μας ωθεί να δούμε λίγο πιο αναλυτικά το περιεχόμενο της. 

Ως προς αυτό, δύναται να σημειώσουμε πως η επίθεση, η οποία και έλαβε χώρα εντός ενός ρευστού κοινωνικού και πολιτικού περιβάλλοντος, έθεσε στο στόχαστρο της μία  θρησκευτική εορτή και την αντίστοιχη τελετουργία της στη Σιιτική γειτονιά ‘Σαντρ Σίτι,’  επαναπροσδιορίζοντας, μέσω της ασκούμενης βίας, ή αλλιώς, μέσω της δράσης του βομβιστή αυτοκτονίας, την έννοια όχι του 'άπιστου', χαρακτηρισμός που συνήθως επιφυλάσσεται για τους 'δυτικούς σταυροφόρους,' αλλά της μη ορθής πίστης.

 Και εδώ ακριβώς, αναπαράγεται το ενδο-μουσουλμανικό θρησκευτικό σχίσμα, με τον μουσουλμάνο που ασπάζεται το Σιιτικό μουσουλμανικό δόγμα, να 'ενσαρκώνει' την έννοια της μη ορθής πίστης και των μη ορθών αξιών, εμβαπτιζόμενος στα νάματα του 'αιρετικού.' 

Και εντός αυτών των προσλήψεων, λαμβάνει χώρα η επίθεση και περαιτέρω η εξατομικευμένη βία (μία επίθεση αυτοκτονίας φέρει και διαστάσεις εξατομίκευσης), υπό μορφή 'καθήκοντος' και όχι «αυτοκτονικών τάσεων», για να παραπέμψουμε στην Μαρία Δεδούση που μας έχει προσφέρει μία κατατοπιστική μελέτη για το φαινόμενο των επιθέσεων αυτοκτονίας, τονίζοντας ορθώς το σύνθετο υπόβαθρο που ωθεί σε αυτού του τύπου τις επιθέσεις, αποκλίνοντας από μία απλοϊκή θεώρηση που αναγάγει τις επιθέσεις αυτοκτονίας αποκλειστικά στη σφαίρα του θρησκευτικού κινήτρου.

 Έτσι λοιπόν, έχουμε να κάνουμε με μία βίαιη και αρκούντως εξατομικευμένη επίθεση σε μία θρησκευτική εορτή όπου δίνουν το παρών πολλοί Ιρακινοί Σιίτες, κάτι που προφανώς τελούσε εν γνώσει των δικτύων του 'Ισλαμικού Κράτους' και του βομβιστή, εκεί όπου, αυτή η παραγόμενη βία, επι-τελείται ως 'καθήκον,' ως 'προσφορά' θανάτου (αν σας προσφέρουμε κάτι, αυτό είναι ο θάνατος'), κατασκευάζοντας εν κινήσει το υπόδειγμα της 'διακινδύνευσης': 'Για τους αιρετικούς της πίστης μας, ο 'κίνδυνος' μπορεί να προκύψει από παντού.'

Εάν στραφούμε τώρα στην Βεμπεριανή κοινωνιολογική ανάλυση, θα λέγαμε πως η επίθεση αυτοκτονίας νοηματοδοτείται ως «τόπος πράξης που αναπτύσσει δική του λογική», όπως υπερθεματίζει ο Θανάσης Γκιούρας.

 Κάτι τέτοιο σημαίνει πως η επίθεση που προκάλεσε πολλούς νεκρούς, συμβάλλει σε μία ιδιαίτερη όσο και εμπρόθετη ανα-κατασκευή του συνειδησιακού-θρησκευτικού 'βιό-κοσμου' της οργάνωσης και των μελών της, με τους επι-γενόμενους όρους της 'μάχης' για τα 'δίκαια' του Ισλάμ, για ένα 'ελεύθερο' Ιράκ (ας μην υποτιμούμε αυτή την διάσταση), αναπτύσσοντας την «λογική» της εξύψωσης. Κατ' αυτόν τον τρόπο, ο επιτιθέμενος μαχητής, δεν σπεύδει να 'κερδίσει' μόνο την μετά θάνατο 'γλυκιά' έως 'ηδονική ανταμοιβή,' αλλά, και την μνημόνευση του στις αφηγήσεις των μαχητών, στις κεντρικές αφηγήσεις της οργάνωσης, λειτουργώντας ως 'παράδειγμα' για ό,τι 'έπραξε.' Η μνημονική του επίκληση είναι αυτή η οποία και δύναται να τον εντάξει εκ νέου και φαντασιακά-συμβολικά στο ρεπερτόριο δράσης της οργάνωσης. 

Η Ισλαμιστική επίθεση αυτοκτονίας διεξήχθη  μέσα σε ένα πανδημικό περιβάλλον, στο σημείο όπου οι συγκρούσεις συνεχίζονται στη γειτονική Συρία, ενώ στο Ιράκ που πασχίζει να αποκτήσει κάποια σημεία αναφοράς, η περιφερειακή εμπλοκή, ακόμη και εάν δεν καθίσταται τόσο έντονη όπως στην περίπτωση της Συρίας, υπάρχει. 

Προβαίνοντας σε μία ιστορική περιοδολόγηση της παρουσίας του 'Ισλαμικού Κράτους' στα εδάφη της Συρίας και του Ιράκ, θα πούμε πως, σημείο κορύφωσης αυτής υπήρξε η συγκρότηση του αποκαλούμενου 'Ισλαμικού Χαλιφάτου' πάνω σε κατειλημμένα εδάφη της Συρίας και του Ιράκ, με το, κατά την έκφραση του Μάρκου Καρασαρίνη, «συνεχές βίας», που συνοδεύθηκε από ένα 'κύμα' επιθέσεων σε Μέση Ανατολή και σε ευρωπαϊκές χώρες, να διαρκεί περίπου έως το 2016.

 Όταν και η διαμόρφωση ενός πολιτικο-στρατιωτικού συνασπισμού στη Συρία, με την συμμετοχή πλήθους χωρών, είχε ως αποτέλεσμα την στρατιωτική υποχώρηση του και την εν τοις πράγμασι αποδόμηση του 'Χαλιφάτου' που άτυπα διεκδίκησε κρατικό status, τον θάνατο πολλών μαχητών του και την αυτοδιάλυση εσωτερικών δικτύων του, που δεν εύρισκαν πλέον, με την ίδια ευκολία, χώρους για να κινηθούν. 

Όμως, και αυτό είναι ένα κρίσιμο σημείο, η πολιτικο-στρατιωτική του υποχώρηση, όπως και η μείωση της επιχειρησιακής του δυνατότητας να προχωρά σε μαζικές επιθέσεις βίας σε περιοχές εκτός Συρίας και Ιράκ, δεν σήμαινε και δεν σημαίνει πως έχει εξαλειφθεί ο κίνδυνος από την δράση του. 

Διότι, είτε 'υπολείμματα' είτε εν υπνώσει πυρήνες που έχουν δημιουργηθεί ή έχουν ενεργοποιηθεί εκ νέου, ακόμη και μεμονωμένα υποκείμενα, ανα-σημασιοδοτώντας τον λόγο της μητρικής οργάνωσης, είναι σε θέση να επιχειρήσουν επιθέσεις όπως αυτή της Βαγδάτης, με το Ιράκ να αναδεικνύει σε προνομιακό πεδίο για κάτι τέτοιο. Οι τρόποι αντιμετώπισης του 'Ισλαμικού Κράτους,΄ πέραν του στρατιωτικού, τίθενται εκ νέου στο προσκήνιο. 

 «Η επίθεση διαπράχθηκε σε κατάμεστη αγορά στη σιιτική γειτονιά Σαντρ Σίτι της Βαγδάτης την παραμονή της μεγάλης γιορτής της θυσίας (Έιντ αλ Άντχα), διευκρίνισαν πηγές προσκείμενες στις δυνάμεις ασφαλείας και σε νοσοκομεία. Πέρα από τους 35 ανθρώπους που έχασαν τη ζωή τους άλλοι τουλάχιστον 60 τραυματίστηκαν και ο απολογισμός των θυμάτων ενδέχεται να γίνει ακόμη πιο βαρύς όσο περνούν οι ώρες, καθώς αρκετά από τα πρόσωπα που διακομίστηκαν στα νοσοκομεία βρίσκονται σε κρίσιμη κατάσταση».

 Η επίθεση στην αγορά της Βαγδάτης αποτελεί δείγμα του ό,τι η οργάνωση είναι σε θέση να αυξήσει την ένταση των χτυπημάτων της, και δη, των βίαιων χτυπημάτων της. Ευρύτερα ομιλώντας, από το 2016-2017, το ‘Ισλαμικό Κράτος’ επιχειρεί έναν πρώτο ανασχεδιασμό της δράσης και των ενεργειών της, προσπαθώντας να απορροφήσει τους έντονους κραδασμούς που προκάλεσε πολιτικά, αξιακά και επιχειρησιακά, η στρατιωτική υποχώρηση της από τα εδάφη που κατείχε στη Συρία και στο Ιράκ.

 

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ