Για την συνάντηση εκπροσώπων επαγγελματικών οργανώσεων με τον πρωθυπουργό - Γράφει ο Σίμος Ανδρονίδης

 

Την Δευτέρα 8 Νοεμβρίου, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, υποδέχθηκε στο Μέγαρο Μαξίμου εκπροσώπους διαφόρων επαγγελματικών κλάδων, που εν προκειμένω, ζήτησαν την συνάντηση με τον πρωθυπουργό ώστε να τον ενημερώσουν σχετικά με τα ζητήματα που αντιμετωπίζουν, και μετά την θέσπιση των νέων μέτρων όσον αφορά την μη είσοδο σε κλειστούς χώρους καταστημάτων, μη εμβολιασμένων πολιτών.

 Όπως γράφει η δημοσιογράφος Ελένη Ευαγγελοδήμου με άρθρο της στην εφημερίδα 'Τα Νέα,' «πίσω από τις κλειστές πόρτες ξεδιπλώθηκαν, πάντως, συγκεκριμένες αγωνίες και αιτήματα της αγοράς αλλά και η παραδοχή του Πρωθυπουργού και των συναρμόδιων υπουργών για την αναστάτωση που προκαλούν τα νέα περιοριστικά για τους ανεμβολίαστους μέτρα».

 Σε αυτό το πλαίσιο, πως η συνάντηση των «εκπροσώπων της αγοράς», όπως τους ονομάζει η Ελένη Ευαγγελοδήμου, με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, θα μπορούσε να ενταχθεί στην κατηγορία της «δομικής έντασης» (structural strains), κατά τον Αμερικανό κοινωνιολόγο Τάλκοτ Πάρσονς, για την οποία, ο Στέλιος Αλεξανδρόπουλος σπεύδει να εξηγήσει πως «σημαίνει μια κατάσταση όπου οι δρώντες χάνουν την πίστη τους ότι αν ακολουθήσουν τους ισχύοντες ρόλους, κανόνες ή αξίες θα εκπληρωθούν οι προσδοκίες τους σχετικά με την ικανοποίηση αναγκών ή συμφερόντων που τυπικά συνδέονται με τους εν λόγω ρόλους, κανόνες ή αξίες».

Kάτι που, στην περίπτωση που μελετούμε μεταφράζεται ό,τι οι συμμετέχοντες στη συνάντηση με τον πρωθυπουργό στο Μέγαρο Μαξίμου «χάνουν την πίστη» τους στο μέτρο ελέγχου από τους ίδιους του ποιοι μπορούν να εισέρχονται σε ένα κατάστημα ή όχι, με βάση την κατοχή του πιστοποιητικού εμβολιασμού ('ισχύον κανόνας'), θεωρώντας πως κάτι τέτοιο τους επιφορτίζει με καθήκοντα τα οποία δεν εμπίπτουν εντός του ευρύτερου πλαισίου της παροχής υπηρεσιών, δυνάμενο να πλήξει την επαγγελματική τους υπόσταση (συμβολικό κεφάλαιο), και τις σχέσεις εμπιστοσύνης που έχουν διαμορφώσει με πελάτες. 

Η συνάντηση δομήθηκε γύρω από την έννοια της 'δομικής έντασης,' με τους θεσμικούς εκπροσώπους των διαφόρων επαγγελματικών κλάδων, να καταθέτουν τους προβληματισμούς και τα διάφορα αιτήματα τους στον πρωθυπουργό, σε ένα εγκάρσιο σημείο όπου μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε άλλη μία έννοια του Πάρσονς, που είναι η έννοια των  «επενδυμένων συμφερόντων». 

Ήτοι, στο «συμφέρον για τη διατήρηση των ανταμοιβών που ενυπάρχουν σε ένα κατεστημένο σύστημα προσδοκιών ρόλων».

 Το θεωρητικό ενδιαφέρον με την κοινωνιολογική χροιάς, ανάλυση του Τάλκοτ Πάρσονς, είναι το ό,τι δεν προσδίδει οικονομικά χαρακτηριστικά στην έννοια του επενδυμένου συμφέροντος, κινούμενος πρωταρχικά γύρω από έναν άξονα συμβολικό-‘ηθικό,' με τους εκπροσώπους των διαφόρων κλάδων, αφενός μεν να προσέρχονται στο Μέγαρο Μαξίμου διαθέτοντας ένα υπόστρωμα αμφιβολίας ('χάσιμο πίστης') για τον ρόλο που τους ανατίθεται και για την ουσιαστική θέσπιση ενός διαφορετικού πλαισίου λειτουργίας της εν ευρεία εννοία αγοράς, και, αφετέρου δε, να επιζητούν θεσμικά την «διατήρηση των ανταμοιβών» τους, δηλαδή, την διαμόρφωση ενός πλέγματος κανόνων λειτουργίας που θα τους επιτρέπει να μην απωλέσουν την εμπιστοσύνη, την εκτίμηση και την ‘αποδοχή' (Πάρσονς) των πελατών τους, τον καταμερισμό ή αλλιώς, την κουλτούρα της καθημερινής παροχής υπηρεσιών όπως αναπτύχθηκε εν καιρώ πανδημικής κρίσης, μέσω της τήρησης υγειονομικών πρωτοκόλλων ασφαλείας, πλέγμα όμως που θα είναι αρκούντως προσαρμοσμένο στη νέα εμβολιαστική πραγματικότητα: Η είσοδος των μη εμβολιασμένων πολιτών να λαμβάνει χώρα μέσω της διενέργειας διαγνωστικών τεστ (rapid test). 

Αυτό είναι και το κεντρικό αίτημα το οποίο και έθεσε στον πρωθυπουργό ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Εστιατορικών και Συναφών Επαγγελμάτων (ΠΟΕΣΕ), Γιώργος Καββαθάς, ο οποίος προσήλθε με αυτή του την ιδιότητα στη συνάντηση, και όχι με την ιδιότητα του προέδρου της Γενικής Συνομοσπονδίας Επαγγελματιών, Βιοτεχνών και Εμπόρων Ελλάδας (ΓΣΕΒΕΕ). 

Η συνάντηση του Μαξίμου όμως, αναδεικνύει και ένα βαθύτερο σημείο: Και ποιο μπορεί να είναι αυτό το σημείο; Είναι ακριβώς η προτίμηση, ή αλλιώς, ορθότερα, η χρήση του 'εργαλείου' του lobbying για την προώθηση συγκεκριμένων αιτημάτων, κάτι που επιτελείται θεσμικά και μέσω της ενεργοποίηση διαύλων επικοινωνίας με την κυβέρνηση και με το πρωθυπουργικό επιτελείο. 

Σε αυτό το σημείο, ακόμη και εάν είναι σχετικά πρόωρο να μιλήσουμε για μία κοινωνική-ταξική συμμαχία, προκρίνεται η επιλογή της μετακύλισης της όποιας κοινωνικής-επαγγελματικής δυναμικής στο ανώτερο δυνατό επίπεδο, με διακύβευμα την άσκηση πίεσης στους «υπεύθυνους λήψης αποφάσεων», για να παραπέμψουμε στους Heike Kluver και Κώστα Παλούκη, ώστε να καλλιεργηθεί με καλύτερους όρους το έδαφος για την συλλογική δραστηριοποίηση που προσιδιάζει προς την κατεύθυνση μίας κλασικού τύπου, διαμαρτυρίας στο δρόμο, εκεί όπου θα τεθεί και σειρά αιτημάτων, ανάμεσα στα οποία η λήψη μέτρων στήριξης του (ή των κλάδων). 

Με νοηματικό 'ιστό' που σπεύδει να συναρθρώσει τις επιμέρους αφηγήσεις και τα αιτήματα, την εναντίωση στη λογική της 'αστυνόμευσης' που εκλαμβάνεται ως 'κάτι έξω' από την κουλτούρα του επαγγελματία της εστίασης και όχι μόνο. Οπότε, με έναν ιδιαίτερο τρόπο, εν καιρώ πανδημικής κρίσης, επιδιώκουν να διατηρήσουν την κοινωνιο-επαγγελματική τους ταυτότητα, τόσο απέναντι σε λειτουργίες διεύρυνσης 'ασύμβατες' με τον ρόλο τους, όσο και απέναντι σε πολιτικές που θέτουν σε 'κίνδυνο' αυτό που 'είναι': Επαγγελματίες. Και στο δικό του χώρο, ο επαγγελματίας δεν επιθυμεί να είναι και να συμπεριφέρεται ως ‘άλλος.’

Αυτή η κατά βάση θεσμική επιλογή ('θεσμοποίηση' της συλλογικής δράσης), συνιστά δείγμα του ό,τι ο Κώστας Παλούκης στο κείμενο του που φέρει τον τίτλο 'Η ιστορία «από τα μέσα»: οι προφορικές μαρτυρίες των στελεχών της ΓΣΕΒΕΕ για τον σύγχρονο συνδικαλισμό,' προσδιορίζει θεωρητικά ως «ευρωπαϊκό συνδικαλισμό».

 Πριν τη συνάντηση της περασμένης Δευτέρας (8 Νοεμβρίου), η ρητορική του προέδρου της ΓΣΕΒΕΕ Γιώργου Καββαθά ήσαν ακόμη πιο επιθετική, αν και σε σημεία της προβληματική: 

«Η κυβέρνηση χρησιμοποιεί τον κλάδο μας ως μοχλό πίεσης προς τους ανεμβολίαστους και την ίδια στιγμή δεν ενισχύει τις επιχειρήσεις προκειμένου να επιβιώσουν», τόνισε μεταξύ άλλων ο κ. Καββαθάς.
«Όταν η πολιτεία περιορίζει τη δουλειά μου, κάποιος πρέπει να με αποζημιώσει για τις απώλειες που θα έχω. Δεν είναι δική μου υπαιτιότητα η μείωση της πελατείας. Έρχεται το κράτος και μου επιβάλλει με νόμο να μην βάζω συγκεκριμένο πελατολόγιο στο κατάστημά μου», υπογράμμισε».

 Έστω και με τα επι-γενόμενα χαρακτηριστικά του συμβιβασμού, η ηγεσία των οργανώσεων αυτών, προ και μετά την συνάντηση του Μεγάρου Μαξίμου, επιδιώκει να εμπλακεί η ίδια στη διαδικασία λήψης αποφάσεων και κυρίως, στην ανα-διαμόρφωση της ακολουθούμενης πολιτικής, αν και κάτι τέτοιο δεν σημαίνει πως η μη αλλαγή πολιτικής, θα οδηγήσει 'μεταφυσικά' και 'αυτοδικαίως,' στην παύση εφαρμογής του ελέγχου στα διάφορα καταστήματα. Λόγω και ενός υψηλού βαθμού κοινωνικής εν-συναίσθησης που έχει επιτευχθεί την περίοδο που διανύουμε.

 

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ